Hội nghị khởi động dự án: “Nâng cao năng suất và tăng cường chuỗi giá trị vừng tại Việt Nam”
- Thứ bảy - 09/05/2026 01:35
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Ngày 8/5/2026, Trung tâm Khuyến nông Quốc gia tổ chức hội nghị khởi động dự án "Nâng cao năng suất và tăng cường chuỗi giá trị vừng tại Việt Nam".
Thành phần tham gia bao gồm: Trung ương: Vụ Hợp tác quốc tế; Vụ Kế hoạch Tài chính; Vụ Tổ chức cán bộ; Vụ Khoa học và Công nghệ; Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật; Cục Kinh tế hợp tác và Phát triển nông thôn; Cục Chất lượng, Chế biến và Phát triển thị trường; Trung tâm Khuyến nông quốc gia; Viện Chiến lược Chính sách NN&MT; Viện Khoa học Nông nghiệp Việt Nam; Đại biểu các tỉnh: Đại diện Ủy ban nhân dân, Sở Nông nghiệp và Môi trường, Trung tâm Khuyến nông các tỉnh Nghệ An và Đồng Tháp; Các đơn vị, tổ chức, đối tác trong nước và quốc tế: Đại sứ quán Hàn Quốc tại Việt Nam; Cộng đồng Phát triển Nông thôn (KRC), Trung tâm KOPIA Việt Nam; Cơ quan thông tấn báo chí Trung ương và địa phương. Với nguồn vốn viện trợ không hoàn lại 6 tỷ Won (tương đương 4,6 triệu USD) từ Chính phủ Hàn Quốc thực hiện từ năm 2025 đến 2027 ở hai tỉnh Nghệ An và Đồng Tháp, dự án được kỳ vọng sẽ tạo ra một "hệ sinh thái" nông nghiệp hiện đại, tuần hoàn, giúp cây vừng thực sự trở thành sinh kế làm giàu cho người nông dân.
Toàn cảnh Hội nghị
Theo nhận định từ Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật, vừng không chỉ đơn thuần là cây thực phẩm ngắn ngày giàu dinh dưỡng với hàm lượng dầu và protein vượt trội, mà còn là một "chiến binh" thực thụ trên đồng ruộng. Với chu kỳ sinh trưởng ngắn (chỉ từ 70 - 80 ngày), cây vừng sở hữu khả năng thích nghi đáng kinh ngạc: chịu được nắng nóng gay gắt, sinh trưởng tốt trên những vùng đất bạc màu, thiếu nước mà không đòi hỏi thâm canh cầu kỳ. Trước bối cảnh biến đổi khí hậu và hạn hán ngày càng khốc liệt, ngành Nông nghiệp đã xác định vừng là mắt xích chiến lược trong kế hoạch chuyển dịch cơ cấu cây trồng, giúp nông dân Việt Nam chủ động ứng phó và duy trì sinh kế bền vững. Đơn cử tại Nghệ An, diện tích trồng vừng hàng năm dao động từ 3.000 - 4.000 ha, tập trung tại các vùng Diễn Châu, Quỳnh Lưu, Yên Thành, Nam Đàn... Tuy nhiên, ngành sản xuất vừng trong nước hiện vẫn đang loay hoay trước nhiều rào cản lớn. Phương thức canh tác còn manh mún, thiếu cơ giới hóa và tình trạng thoái hóa giống đã khiến năng suất bình quân tại một số địa phương chỉ đạt mức khiêm tốn khoảng 0,7 tấn/ha. Đáng chú ý hơn, chuỗi giá trị vừng đang bị đứt gãy ở khâu chế biến sâu. Người dân chủ yếu bán thô sản phẩm hạt qua tay thương lái, dẫn đến giá trị gia tăng rất thấp, đầu ra và giá cả luôn trong tình trạng bấp bênh.
Bà Võ Thị Nhung - Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Nghệ An, phát biểu tại hội nghị.
Chia sẻ tại hội nghị, Bà Võ Thị Nhung, Phó giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Nghệ An cho biết, hiện Sở đang tiến hành thành lập Tổ thực hiện dự án tỉnh (PPWG) và tích cực phối hợp với cơ quan chủ trì dự án là Trung tâm Khuyến nông Quốc gia để từng bước triển khai các nội dung tiếp theo của dự án tại Nghệ An. Trên cơ sở đồng thuận cao với nội dung dự án, Sở Nông nghiệp và Môi trường Nghệ An cam kết phát huy trách nhiệm, chủ động và tích cực phối hợp triển khai thực hiện đầy đủ các hạng mục dự án tại tỉnh Nghệ An đúng tiến độ, chất lượng, phát huy hiệu quả nguồn vốn được viện trợ theo đúng quy định của pháp luật Việt Nam và yêu cầu của Nhà tài trợ.
Để tháo gỡ điểm nghẽn này, dự án ODA kéo dài từ 2025 - 2027 được thiết kế để can thiệp toàn diện vào chuỗi giá trị từ "hạt giống đến bàn ăn" tại hai vùng sinh thái trọng điểm: Nghệ An (đại diện miền Trung) và Đồng Tháp (đại diện miền Nam). Về hạ tầng và công nghệ, dự án sẽ thiết lập 2 Mô hình trình diễn chế biến nông sản (APC). Mỗi trung tâm có quy mô khoảng 1.500m², được trang bị dây chuyền công nghệ chuẩn Hàn Quốc từ khâu ép dầu, chiết rót, đóng chai đến bảo quản, với công suất đạt 4 - 6 tấn/tuần. Đặc biệt, công nghệ được chuyển giao đảm bảo tiêu chuẩn vệ sinh an toàn thực phẩm, tiết kiệm năng lượng và phù hợp với quy mô sản xuất vừa và nhỏ của địa phương. Mục tiêu cốt lõi là đưa năng suất vừng vượt ngưỡng 1,5 tấn/ha. Một điểm sáng mang tính đột phá của dự án là việc ứng dụng mô hình kinh tế tuần hoàn. Các phụ phẩm sau quá trình ép dầu sẽ không bị loại bỏ mà được tận dụng để sản xuất thức ăn chăn nuôi, giúp tối ưu hóa giá trị kinh tế, giảm thất thoát và bảo vệ môi trường.
Phát biểu tại hội nghị, Ông Lê Quốc Thanh, Giám đốc Trung tâm Khuyến nông Quốc gia, nhấn mạnh rằng cốt lõi của dự án là sự chuyển dịch từ tư duy sản xuất thuần túy sang kinh tế nông nghiệp, lấy tín hiệu thị trường làm thước đo. Các trung tâm chế biến APC sẽ được vận hành theo hình thức đối tác Công - Tư (PPP), lấy các Hợp tác xã làm hạt nhân kết nối hàng ngàn hộ dân với doanh nghiệp nhằm đảm bảo bao tiêu đầu ra ổn định. Dự kiến, dự án sẽ đào tạo kỹ thuật canh tác và quản trị hiện đại cho hơn 2.400 lượt nông dân và cán bộ nông nghiệp.
Ông Lê Quốc Thanh - Giám đốc Trung tâm Khuyến nông Quốc gia, phát biểu tại hội nghị.
Từ góc nhìn ngoại giao và thương mại, ông Kim Hyun Woo - Tùy viên Nông nghiệp, Đại sứ quán Hàn Quốc tại Việt Nam tin tưởng dự án có thể trở thành mô hình ODA tiêu biểu. Việc lựa chọn hai vùng có điều kiện thổ nhưỡng, khí hậu khác biệt như Nghệ An và Đồng Tháp sẽ tạo ra sự bổ trợ vùng miền hoàn hảo. Thành công của dự án không chỉ cung cấp nguồn nguyên liệu chất lượng cao đáp ứng nhu cầu lớn về dầu vừng tại Hàn Quốc, mà còn là thỏi nam châm thu hút thêm vốn đầu tư tư nhân trong tương lai.
Ông Kim Hyun Woo - Tùy viên Nông nghiệp, Đại sứ quán Hàn Quốc tại Việt Nam phát biểu tại hội nghị
Sự kiện bấm nút khởi động dự án đánh dấu một trang mới cho cây vừng Việt Nam. Đó không chỉ là câu chuyện về nâng cao năng suất kỹ thuật, mà là minh chứng cho tư duy liên kết chuỗi hiện đại. Khi những chai dầu vừng mang thương hiệu Việt đạt tiêu chuẩn quốc tế vươn ra thị trường toàn cầu, đó sẽ là lúc người nông dân thực sự làm giàu được trên chính mảnh đất quê hương mình.
Các đại biểu bấm nút khởi động dự án
Các đại biểu tham gia hội nghị
Việt Anh - Trung tâm KNNA
Theo nhận định từ Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật, vừng không chỉ đơn thuần là cây thực phẩm ngắn ngày giàu dinh dưỡng với hàm lượng dầu và protein vượt trội, mà còn là một "chiến binh" thực thụ trên đồng ruộng. Với chu kỳ sinh trưởng ngắn (chỉ từ 70 - 80 ngày), cây vừng sở hữu khả năng thích nghi đáng kinh ngạc: chịu được nắng nóng gay gắt, sinh trưởng tốt trên những vùng đất bạc màu, thiếu nước mà không đòi hỏi thâm canh cầu kỳ. Trước bối cảnh biến đổi khí hậu và hạn hán ngày càng khốc liệt, ngành Nông nghiệp đã xác định vừng là mắt xích chiến lược trong kế hoạch chuyển dịch cơ cấu cây trồng, giúp nông dân Việt Nam chủ động ứng phó và duy trì sinh kế bền vững. Đơn cử tại Nghệ An, diện tích trồng vừng hàng năm dao động từ 3.000 - 4.000 ha, tập trung tại các vùng Diễn Châu, Quỳnh Lưu, Yên Thành, Nam Đàn... Tuy nhiên, ngành sản xuất vừng trong nước hiện vẫn đang loay hoay trước nhiều rào cản lớn. Phương thức canh tác còn manh mún, thiếu cơ giới hóa và tình trạng thoái hóa giống đã khiến năng suất bình quân tại một số địa phương chỉ đạt mức khiêm tốn khoảng 0,7 tấn/ha. Đáng chú ý hơn, chuỗi giá trị vừng đang bị đứt gãy ở khâu chế biến sâu. Người dân chủ yếu bán thô sản phẩm hạt qua tay thương lái, dẫn đến giá trị gia tăng rất thấp, đầu ra và giá cả luôn trong tình trạng bấp bênh.
Chia sẻ tại hội nghị, Bà Võ Thị Nhung, Phó giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Nghệ An cho biết, hiện Sở đang tiến hành thành lập Tổ thực hiện dự án tỉnh (PPWG) và tích cực phối hợp với cơ quan chủ trì dự án là Trung tâm Khuyến nông Quốc gia để từng bước triển khai các nội dung tiếp theo của dự án tại Nghệ An. Trên cơ sở đồng thuận cao với nội dung dự án, Sở Nông nghiệp và Môi trường Nghệ An cam kết phát huy trách nhiệm, chủ động và tích cực phối hợp triển khai thực hiện đầy đủ các hạng mục dự án tại tỉnh Nghệ An đúng tiến độ, chất lượng, phát huy hiệu quả nguồn vốn được viện trợ theo đúng quy định của pháp luật Việt Nam và yêu cầu của Nhà tài trợ.
Để tháo gỡ điểm nghẽn này, dự án ODA kéo dài từ 2025 - 2027 được thiết kế để can thiệp toàn diện vào chuỗi giá trị từ "hạt giống đến bàn ăn" tại hai vùng sinh thái trọng điểm: Nghệ An (đại diện miền Trung) và Đồng Tháp (đại diện miền Nam). Về hạ tầng và công nghệ, dự án sẽ thiết lập 2 Mô hình trình diễn chế biến nông sản (APC). Mỗi trung tâm có quy mô khoảng 1.500m², được trang bị dây chuyền công nghệ chuẩn Hàn Quốc từ khâu ép dầu, chiết rót, đóng chai đến bảo quản, với công suất đạt 4 - 6 tấn/tuần. Đặc biệt, công nghệ được chuyển giao đảm bảo tiêu chuẩn vệ sinh an toàn thực phẩm, tiết kiệm năng lượng và phù hợp với quy mô sản xuất vừa và nhỏ của địa phương. Mục tiêu cốt lõi là đưa năng suất vừng vượt ngưỡng 1,5 tấn/ha. Một điểm sáng mang tính đột phá của dự án là việc ứng dụng mô hình kinh tế tuần hoàn. Các phụ phẩm sau quá trình ép dầu sẽ không bị loại bỏ mà được tận dụng để sản xuất thức ăn chăn nuôi, giúp tối ưu hóa giá trị kinh tế, giảm thất thoát và bảo vệ môi trường.
Phát biểu tại hội nghị, Ông Lê Quốc Thanh, Giám đốc Trung tâm Khuyến nông Quốc gia, nhấn mạnh rằng cốt lõi của dự án là sự chuyển dịch từ tư duy sản xuất thuần túy sang kinh tế nông nghiệp, lấy tín hiệu thị trường làm thước đo. Các trung tâm chế biến APC sẽ được vận hành theo hình thức đối tác Công - Tư (PPP), lấy các Hợp tác xã làm hạt nhân kết nối hàng ngàn hộ dân với doanh nghiệp nhằm đảm bảo bao tiêu đầu ra ổn định. Dự kiến, dự án sẽ đào tạo kỹ thuật canh tác và quản trị hiện đại cho hơn 2.400 lượt nông dân và cán bộ nông nghiệp.
Từ góc nhìn ngoại giao và thương mại, ông Kim Hyun Woo - Tùy viên Nông nghiệp, Đại sứ quán Hàn Quốc tại Việt Nam tin tưởng dự án có thể trở thành mô hình ODA tiêu biểu. Việc lựa chọn hai vùng có điều kiện thổ nhưỡng, khí hậu khác biệt như Nghệ An và Đồng Tháp sẽ tạo ra sự bổ trợ vùng miền hoàn hảo. Thành công của dự án không chỉ cung cấp nguồn nguyên liệu chất lượng cao đáp ứng nhu cầu lớn về dầu vừng tại Hàn Quốc, mà còn là thỏi nam châm thu hút thêm vốn đầu tư tư nhân trong tương lai.
Sự kiện bấm nút khởi động dự án đánh dấu một trang mới cho cây vừng Việt Nam. Đó không chỉ là câu chuyện về nâng cao năng suất kỹ thuật, mà là minh chứng cho tư duy liên kết chuỗi hiện đại. Khi những chai dầu vừng mang thương hiệu Việt đạt tiêu chuẩn quốc tế vươn ra thị trường toàn cầu, đó sẽ là lúc người nông dân thực sự làm giàu được trên chính mảnh đất quê hương mình.
Việt Anh - Trung tâm KNNA