Trung tâm Khuyến nông sau sáp nhập: Phát huy hiệu quả từ sự gắn kết
- Thứ năm - 23/07/2026 21:48
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Việc sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy đang là một trong những nhiệm vụ trọng tâm nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của các cơ quan, đơn vị sự nghiệp công lập. Tuy nhiên, mục tiêu của quá trình này không chỉ dừng lại ở việc giảm đầu mối, tinh giản biên chế hay tiết kiệm chi thường xuyên, mà quan trọng hơn là tái cơ cấu nguồn lực, phát huy tối đa năng lực của đội ngũ cán bộ, khai thác hiệu quả cơ sở vật chất và nâng cao chất lượng phục vụ người dân.
Tại Nghệ An, việc sáp nhập Trung tâm Giống thủy sản vào Trung tâm Khuyến nông tỉnh theo Quyết định số 1571/QĐ-UBND ngày 21/4/2026 của UBND tỉnh là một minh chứng rõ nét cho cách làm đó. Sau hơn hai tháng đi vào hoạt động, mô hình tổ chức mới đã bước đầu khẳng định hiệu quả, cho thấy đây không đơn thuần là sự cộng gộp giữa hai đơn vị mà là sự tích hợp, bổ sung và phát huy thế mạnh của mỗi bên để tạo nên một tổ chức có năng lực toàn diện hơn trong phục vụ phát triển nông nghiệp.
Đồng chí Tạ Quang Sáng, Giám đốc Trung tâm Khuyến nông tỉnh Nghệ An cho biết, việc sáp nhập không chỉ giúp giảm một đơn vị sự nghiệp trực thuộc Sở Nông nghiệp và Môi trường, giảm một phòng chuyên môn cùng nhiều vị trí quản lý và bộ phận gián tiếp, mà quan trọng hơn là tạo ra sự cộng hưởng về nguồn nhân lực, cơ sở vật chất và năng lực chuyên môn. Hai đơn vị vốn có chức năng gần gũi, bổ trợ lẫn nhau nay được đặt trong cùng một tổ chức, tạo điều kiện để phối hợp đồng bộ, thống nhất trong thực hiện nhiệm vụ.
Nếu trước đây, Trung tâm Giống thủy sản chủ yếu đảm nhiệm nghiên cứu, chọn tạo, sản xuất và cung ứng con giống; còn Trung tâm Khuyến nông tập trung xây dựng mô hình, chuyển giao tiến bộ kỹ thuật, đào tạo, tập huấn và hướng dẫn người dân áp dụng vào sản xuất thì nay toàn bộ các khâu này đã được kết nối thành một chuỗi thống nhất. Sau sáp nhập, Trung tâm đã thành lập Trạm Giống thủy sản trực thuộc, vừa duy trì các hoạt động nghiên cứu, sản xuất giống, vừa gắn kết chặt chẽ với nhiệm vụ khuyến ngư, chuyển giao kỹ thuật và nhân rộng mô hình.
Điều đó đồng nghĩa với việc một giống thủy sản mới sau khi được nghiên cứu, khảo nghiệm sẽ nhanh chóng được đánh giá hiệu quả, xây dựng mô hình trình diễn, tổ chức tập huấn và chuyển giao trực tiếp đến người dân thông qua hệ thống khuyến nông. Khoảng cách giữa nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn được rút ngắn đáng kể, giúp các tiến bộ khoa học kỹ thuật được đưa vào sản xuất nhanh hơn, đồng bộ hơn và hiệu quả hơn.
Đây chính là điểm khác biệt căn bản của mô hình mới. Nếu như trước đây các hoạt động nghiên cứu, sản xuất giống và chuyển giao kỹ thuật được thực hiện ở hai đơn vị khác nhau, đòi hỏi nhiều khâu phối hợp thì hiện nay toàn bộ quá trình đã được triển khai trong một hệ thống thống nhất. Nhờ đó, việc xây dựng kế hoạch, bố trí nhân lực, phân bổ kinh phí, theo dõi kết quả và điều chỉnh kỹ thuật đều được thực hiện thuận lợi, giảm đáng kể thời gian và chi phí tổ chức.
Không chỉ phát huy hiệu quả về tổ chức bộ máy, việc sáp nhập còn mở ra nhiều cơ hội phát triển mới trong lĩnh vực thủy sản. Trung tâm Khuyến nông hiện có điều kiện thuận lợi để đẩy mạnh công tác lưu giữ, bảo tồn và phát triển nguồn gen các loài thủy sản bản địa, các giống thủy sản quý hiếm và có giá trị kinh tế cao; đồng thời tăng cường nghiên cứu, khảo nghiệm các đối tượng nuôi mới phù hợp với điều kiện sản xuất của Nghệ An trước khi chuyển giao rộng rãi cho người dân.
Bên cạnh đó, hệ thống cơ sở vật chất được đầu tư nhiều năm của Trung tâm Giống thủy sản như khu sản xuất giống, khu khảo nghiệm, hệ thống ao nuôi thực nghiệm, phòng thí nghiệm và các công trình phụ trợ cũng được khai thác hiệu quả hơn. Thay vì chỉ phục vụ sản xuất giống, các cơ sở này nay còn trở thành địa điểm triển khai các nhiệm vụ khoa học công nghệ, các dự án khuyến nông của Trung ương và của tỉnh, đồng thời là nơi tổ chức đào tạo, tập huấn thực hành cho cán bộ kỹ thuật và nông dân.
Các mô hình như sản xuất giống lươn, nuôi cua lột, sản xuất giống cá ngạnh, cá chình, cá diếc... không còn đơn thuần là các mô hình nghiên cứu mà đã trở thành những "lớp học thực hành" ngay tại hiện trường. Hình thức đào tạo này giúp người dân dễ tiếp thu, dễ ghi nhớ và có thể áp dụng ngay vào điều kiện sản xuất của gia đình, qua đó nâng cao hiệu quả chuyển giao tiến bộ kỹ thuật.
Không chỉ người dân được hưởng lợi, đội ngũ cán bộ kỹ thuật của Trung tâm cũng có điều kiện nâng cao năng lực chuyên môn thông qua môi trường làm việc đa ngành. Sau sáp nhập, cán bộ của hai đơn vị được bố trí linh hoạt theo từng nhiệm vụ, từng chương trình và dự án. Các cán bộ chuyên ngành thủy sản ngoài việc phụ trách lĩnh vực chuyên môn còn tham gia công tác tập huấn, xây dựng mô hình, tư vấn kỹ thuật; ngược lại, cán bộ khuyến nông ở các lĩnh vực trồng trọt, chăn nuôi cũng có điều kiện tiếp cận sâu hơn với lĩnh vực thủy sản, từng bước hình thành đội ngũ cán bộ có kiến thức tổng hợp, đáp ứng yêu cầu phát triển nền nông nghiệp đa ngành.
Việc phối hợp giữa các lĩnh vực chuyên môn cũng trở nên thuận lợi hơn. Trong quá trình xây dựng các mô hình sản xuất nông nghiệp tổng hợp, cán bộ trồng trọt, chăn nuôi, thủy sản và chuyển đổi số có thể cùng tham gia ngay từ khâu thiết kế, tổ chức thực hiện đến đánh giá hiệu quả, giúp các mô hình ngày càng hoàn thiện, sát với thực tiễn sản xuất và nhu cầu của người dân.
Sau hơn hai tháng hoạt động, nhiều nhiệm vụ được triển khai đồng bộ hơn, nguồn lực được sử dụng hiệu quả hơn, đặc biệt là trong việc thực hiện các đề tài nghiên cứu, dự án khuyến nông và các chương trình phát triển thủy sản của tỉnh. Sự phối hợp chặt chẽ giữa nghiên cứu, sản xuất giống và chuyển giao kỹ thuật đã tạo điều kiện để nhiều tiến bộ khoa học được đưa nhanh vào thực tiễn, góp phần nâng cao năng suất, chất lượng và giá trị sản phẩm thủy sản.
Quan trọng hơn, mô hình tổ chức mới đã tạo ra sự thay đổi về tư duy hoạt động. Từ chỗ mỗi đơn vị thực hiện một phần công việc theo chức năng riêng, nay toàn bộ đội ngũ cùng hướng đến mục tiêu chung là phục vụ người dân và doanh nghiệp một cách hiệu quả nhất. Mọi hoạt động đều được tổ chức theo chuỗi liên kết, lấy nhu cầu của sản xuất làm trung tâm, lấy hiệu quả chuyển giao làm thước đo chất lượng công việc.
Có thể nói, việc sáp nhập Trung tâm Giống thủy sản vào Trung tâm Khuyến nông đã tạo nên một mô hình hoạt động thống nhất, đồng bộ từ nghiên cứu, sản xuất giống, khảo nghiệm, xây dựng mô hình đến đào tạo và chuyển giao kỹ thuật. Đây là nền tảng quan trọng để Trung tâm Khuyến nông tiếp tục nâng cao chất lượng hoạt động, góp phần thúc đẩy phát triển nông nghiệp, thủy sản theo hướng hiện đại, hiệu quả và bền vững.
Trong bối cảnh ngành nông nghiệp đang đẩy mạnh chuyển đổi theo hướng xanh, thông minh và thích ứng với biến đổi khí hậu, yêu cầu đặt ra không chỉ là có thêm nguồn lực mà còn phải biết tổ chức, kết nối và phát huy hiệu quả các nguồn lực sẵn có. Chính vì vậy, câu chuyện của Trung tâm Khuyến nông Nghệ An cho thấy một điều rất rõ: sáp nhập không phải là phép cộng cơ học giữa hai đơn vị, mà là quá trình tái cấu trúc để tạo ra một tổ chức mạnh hơn, hiệu quả hơn và phục vụ người dân tốt hơn. Đó cũng chính là ý nghĩa sâu sắc của chủ trương "tinh gọn để phát triển, tinh gọn để mạnh hơn" trong giai đoạn đổi mới hiện nay.
Đồng chí Tạ Quang Sáng, Giám đốc Trung tâm Khuyến nông tỉnh Nghệ An cho biết, việc sáp nhập không chỉ giúp giảm một đơn vị sự nghiệp trực thuộc Sở Nông nghiệp và Môi trường, giảm một phòng chuyên môn cùng nhiều vị trí quản lý và bộ phận gián tiếp, mà quan trọng hơn là tạo ra sự cộng hưởng về nguồn nhân lực, cơ sở vật chất và năng lực chuyên môn. Hai đơn vị vốn có chức năng gần gũi, bổ trợ lẫn nhau nay được đặt trong cùng một tổ chức, tạo điều kiện để phối hợp đồng bộ, thống nhất trong thực hiện nhiệm vụ.
Nếu trước đây, Trung tâm Giống thủy sản chủ yếu đảm nhiệm nghiên cứu, chọn tạo, sản xuất và cung ứng con giống; còn Trung tâm Khuyến nông tập trung xây dựng mô hình, chuyển giao tiến bộ kỹ thuật, đào tạo, tập huấn và hướng dẫn người dân áp dụng vào sản xuất thì nay toàn bộ các khâu này đã được kết nối thành một chuỗi thống nhất. Sau sáp nhập, Trung tâm đã thành lập Trạm Giống thủy sản trực thuộc, vừa duy trì các hoạt động nghiên cứu, sản xuất giống, vừa gắn kết chặt chẽ với nhiệm vụ khuyến ngư, chuyển giao kỹ thuật và nhân rộng mô hình.
Điều đó đồng nghĩa với việc một giống thủy sản mới sau khi được nghiên cứu, khảo nghiệm sẽ nhanh chóng được đánh giá hiệu quả, xây dựng mô hình trình diễn, tổ chức tập huấn và chuyển giao trực tiếp đến người dân thông qua hệ thống khuyến nông. Khoảng cách giữa nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn được rút ngắn đáng kể, giúp các tiến bộ khoa học kỹ thuật được đưa vào sản xuất nhanh hơn, đồng bộ hơn và hiệu quả hơn.
Đây chính là điểm khác biệt căn bản của mô hình mới. Nếu như trước đây các hoạt động nghiên cứu, sản xuất giống và chuyển giao kỹ thuật được thực hiện ở hai đơn vị khác nhau, đòi hỏi nhiều khâu phối hợp thì hiện nay toàn bộ quá trình đã được triển khai trong một hệ thống thống nhất. Nhờ đó, việc xây dựng kế hoạch, bố trí nhân lực, phân bổ kinh phí, theo dõi kết quả và điều chỉnh kỹ thuật đều được thực hiện thuận lợi, giảm đáng kể thời gian và chi phí tổ chức.
Không chỉ phát huy hiệu quả về tổ chức bộ máy, việc sáp nhập còn mở ra nhiều cơ hội phát triển mới trong lĩnh vực thủy sản. Trung tâm Khuyến nông hiện có điều kiện thuận lợi để đẩy mạnh công tác lưu giữ, bảo tồn và phát triển nguồn gen các loài thủy sản bản địa, các giống thủy sản quý hiếm và có giá trị kinh tế cao; đồng thời tăng cường nghiên cứu, khảo nghiệm các đối tượng nuôi mới phù hợp với điều kiện sản xuất của Nghệ An trước khi chuyển giao rộng rãi cho người dân.
Bên cạnh đó, hệ thống cơ sở vật chất được đầu tư nhiều năm của Trung tâm Giống thủy sản như khu sản xuất giống, khu khảo nghiệm, hệ thống ao nuôi thực nghiệm, phòng thí nghiệm và các công trình phụ trợ cũng được khai thác hiệu quả hơn. Thay vì chỉ phục vụ sản xuất giống, các cơ sở này nay còn trở thành địa điểm triển khai các nhiệm vụ khoa học công nghệ, các dự án khuyến nông của Trung ương và của tỉnh, đồng thời là nơi tổ chức đào tạo, tập huấn thực hành cho cán bộ kỹ thuật và nông dân.
Lãnh đạo Sở Nông nghiệp và MT kiểm tra các mô hình KN
Một trong những chuyển biến rõ nét sau sáp nhập là phương thức chuyển giao kỹ thuật đã có nhiều đổi mới. Thay vì chủ yếu giảng dạy trong hội trường hoặc hướng dẫn qua tài liệu, nhiều lớp tập huấn được tổ chức ngay tại khu sản xuất giống và các mô hình thực nghiệm. Người dân được trực tiếp quan sát quy trình sản xuất, theo dõi các chỉ tiêu kỹ thuật, thực hành từng công đoạn dưới sự hướng dẫn của cán bộ chuyên môn.
Các mô hình như sản xuất giống lươn, nuôi cua lột, sản xuất giống cá ngạnh, cá chình, cá diếc... không còn đơn thuần là các mô hình nghiên cứu mà đã trở thành những "lớp học thực hành" ngay tại hiện trường. Hình thức đào tạo này giúp người dân dễ tiếp thu, dễ ghi nhớ và có thể áp dụng ngay vào điều kiện sản xuất của gia đình, qua đó nâng cao hiệu quả chuyển giao tiến bộ kỹ thuật.
Không chỉ người dân được hưởng lợi, đội ngũ cán bộ kỹ thuật của Trung tâm cũng có điều kiện nâng cao năng lực chuyên môn thông qua môi trường làm việc đa ngành. Sau sáp nhập, cán bộ của hai đơn vị được bố trí linh hoạt theo từng nhiệm vụ, từng chương trình và dự án. Các cán bộ chuyên ngành thủy sản ngoài việc phụ trách lĩnh vực chuyên môn còn tham gia công tác tập huấn, xây dựng mô hình, tư vấn kỹ thuật; ngược lại, cán bộ khuyến nông ở các lĩnh vực trồng trọt, chăn nuôi cũng có điều kiện tiếp cận sâu hơn với lĩnh vực thủy sản, từng bước hình thành đội ngũ cán bộ có kiến thức tổng hợp, đáp ứng yêu cầu phát triển nền nông nghiệp đa ngành.
Việc phối hợp giữa các lĩnh vực chuyên môn cũng trở nên thuận lợi hơn. Trong quá trình xây dựng các mô hình sản xuất nông nghiệp tổng hợp, cán bộ trồng trọt, chăn nuôi, thủy sản và chuyển đổi số có thể cùng tham gia ngay từ khâu thiết kế, tổ chức thực hiện đến đánh giá hiệu quả, giúp các mô hình ngày càng hoàn thiện, sát với thực tiễn sản xuất và nhu cầu của người dân.
Sau hơn hai tháng hoạt động, nhiều nhiệm vụ được triển khai đồng bộ hơn, nguồn lực được sử dụng hiệu quả hơn, đặc biệt là trong việc thực hiện các đề tài nghiên cứu, dự án khuyến nông và các chương trình phát triển thủy sản của tỉnh. Sự phối hợp chặt chẽ giữa nghiên cứu, sản xuất giống và chuyển giao kỹ thuật đã tạo điều kiện để nhiều tiến bộ khoa học được đưa nhanh vào thực tiễn, góp phần nâng cao năng suất, chất lượng và giá trị sản phẩm thủy sản.
Quan trọng hơn, mô hình tổ chức mới đã tạo ra sự thay đổi về tư duy hoạt động. Từ chỗ mỗi đơn vị thực hiện một phần công việc theo chức năng riêng, nay toàn bộ đội ngũ cùng hướng đến mục tiêu chung là phục vụ người dân và doanh nghiệp một cách hiệu quả nhất. Mọi hoạt động đều được tổ chức theo chuỗi liên kết, lấy nhu cầu của sản xuất làm trung tâm, lấy hiệu quả chuyển giao làm thước đo chất lượng công việc.
Lãnh đạo Trung tâm KNNA kiểm tra đàn cá bố mẹ tại Trạm giống thủy sản
Thực tiễn tại Trung tâm Khuyến nông Nghệ An cho thấy, sắp xếp tổ chức bộ máy chỉ thực sự thành công khi không dừng lại ở việc giảm đầu mối mà phải tạo ra giá trị gia tăng sau sắp xếp. Giá trị đó được thể hiện ở việc nguồn nhân lực được sử dụng hợp lý hơn, cơ sở vật chất được khai thác hiệu quả hơn, chuyên môn được bổ trợ lẫn nhau và người dân được tiếp cận các dịch vụ khuyến nông chất lượng cao hơn.Có thể nói, việc sáp nhập Trung tâm Giống thủy sản vào Trung tâm Khuyến nông đã tạo nên một mô hình hoạt động thống nhất, đồng bộ từ nghiên cứu, sản xuất giống, khảo nghiệm, xây dựng mô hình đến đào tạo và chuyển giao kỹ thuật. Đây là nền tảng quan trọng để Trung tâm Khuyến nông tiếp tục nâng cao chất lượng hoạt động, góp phần thúc đẩy phát triển nông nghiệp, thủy sản theo hướng hiện đại, hiệu quả và bền vững.
Tạ Quang Sáng - Trung tâm KNNA - nguồn TSKN