Kết quả mô hình trồng ổi lê Đài Loan theo tiêu chuẩn VIETGAP tại xã Bích Hào
- Thứ ba - 05/05/2026 09:07
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Trong những năm gần đây, giống ổi Lê Đài Loan được xem là loại cây ăn quả mang lại hiệu quả kinh tế cao nhờ đặc tính sinh trưởng khỏe, cho quả nhanh, ít sâu bệnh, quả to – giòn – ngọt và phù hợp với điều kiện khí hậu, đất đai của Nghệ An.
Tại tỉnh ta, nhiều diện tích đất đồi, đất pha cát và các vùng bãi đã được người dân chuyển đổi sang trồng cây ăn quả, trong đó ổi Lê Đài Loan nổi lên bởi khả năng thích nghi tốt, cho thu quả sớm và hiệu quả kinh tế vượt trội.
Tuy nhiên, việc phát triển giống ổi này tại Nghệ An nói chung và xã Bích Hào còn chưa được đầu tư đồng bộ, phương thức canh tác truyền thống chưa được chuẩn hóa theo quy trình VietGAP, dẫn đến việc sử dụng phân bón và thuốc BVTV chưa tối ưu, làm giảm sự ổn định về năng suất, chất lượng và mẫu mã của quả. Hoạt động tiêu thụ vẫn chưa thoát khỏi tình trạng manh mún, chưa thiết lập được chuỗi liên kết giá trị bền vững.
Trên địa bàn xã Bích Hào, sản xuất nông nghiệp được chứng nhận VietGAP hiện tại vẫn rất hạn chế, chủ yếu là các mô hình sản xuất dựa trên kinh nghiệm. Tuy nhiên, theo định hướng của chính quyền xã Bích Hào đang quyết liệt chuyển đổi cơ cấu nông nghiệp, tập trung xây dựng các vùng sản xuất hàng hóa an toàn, chất lượng cao và quy mô tập trung, hướng tới phát triển các sản phẩm OCOP của địa phương.
Trước bối cảnh đó, nhằm mở rộng diện tích ổi Lê Đài Loan, nâng cao giá trị thương phẩm, tạo ra sản phẩm an toàn và góp phần thực hiện mục tiêu Tỉnh (đạt 10.000 ha cây ăn quả VietGAP/GlobalGAP vào năm 2030), Trung tâm Khuyến nông Nghệ An đã triển khai mô hình “Trồng thâm canh ổi lê Đài Loan theo tiêu chuẩn VietGAP” quy mô 4,5 ha tại xã Bích Hào, giai đoạn 2023–2025. Mô hình được triển khai tại hai điểm xóm 4 (Thanh Lâm cũ) và xóm Xuân Hiền (Thanh Xuân cũ) nay đều thuộc xã Bích Hào, với quy mô 4,5 ha và 4 hộ dân tham gia. Các hộ được hỗ trợ 50% giống, phân bón, thuốc BVTV; 100% chi phí tư vấn và đánh giá chứng nhận VietGAP đồng thời được tập huấn kỹ thuật trồng, cắt tỉa, tạo tán, chăm sóc, phòng trừ sâu bệnh và bọc quả, thu hoạch quả theo quy trình VietGAP. Các đợt cấp phát vật tư được thực hiện đúng thời vụ, đúng chủng loại, đảm bảo chất lượng. Công tác tư vấn và đánh giá cấp chứng nhận VietGAP được thực hiện đầy đủ đúng quy trình do bên công ty chuyên môn liên kết với Trung tâm Khuyến nông trực tiếp đảm nhận. Bên cạnh đó mô hình tổ chức đầy đủ các hoạt động tập huấn, hội thảo, tham quan đầu bờ, nghiệm thu và tổng kết, tạo hiệu ứng lan tỏa trong cộng đồng dân cư.
Sau 3 năm, ổi Lê Đài Loan sinh trưởng rất tốt tại xã Bích Hào. Tỷ lệ sống đạt 98%, tán cây đều, chiều cao trung bình 1,6–1,7m. Sâu bệnh xuất hiện ở mức độ nhẹ và được kiểm soát hiệu quả nhờ áp dụng quy trình VietGAP. Mặc dù năm 2025 chịu ảnh hưởng của hai cơn bão số 5 và số 10 gây mưa lớn, rụng quả và gãy cành ở một số diện tích, nhưng nhìn chung mô hình vẫn duy trì được năng suất ổn định và chất lượng quả tốt. Mô hình bước đầu chứng minh rằng đây là cây trồng phù hợp điều kiện địa phương, cho năng suất cao, chất lượng ổn định và mở ra hướng phát triển kinh tế hiệu quả.
Trung tâm Khuyến nông là đơn vị chuyển giao TBKHKT nên rất chú trọng khâu chọn giống, giống ổi trong mô hình là giống ổi chiết bầu xơ dừa có đặc tính cho quả sớm, quả giữ được chất lượng tốt như cây mẹ nên chất lượng rất ngon. Ở năm thứ 3, cây đã cho thu hoạch ổn định 3 lứa/năm với năng suất bình quân đạt 27,5 kg/cây, tương đương 16,1 tấn/ha, cao hơn 6,38 tấn/ha so với sản xuất đại trà. Giá bán bình quân đạt 25.000 đồng/kg, cao hơn 20–25% nhờ chất lượng quả đẹp, ngon và đạt chứng nhận VietGAP. Tổng thu mô hình đạt 2,081 tỷ đồng/4,5 ha; tổng chi phí 1,451 tỷ đồng; lãi thuần đạt 630,179 triệu đồng tương đương 140,04 triệu đồng/ha, cao gấp 2,76 lần so với sản xuất đại trà.
Anh Nguyễn Thành Luân, một trong bốn hộ tham gia mô hình, cho biết: “Tham gia mô hình, chúng tôi thay đổi được thói quen canh tác cũ đó là áp dụng đúng quy trình sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP, sử dụng thuốc BVTV và phân bón an toàn, ghi chép lưu trữ hồ sơ đầy đủ, bọc quả và cắt tỉa đúng kỹ thuật. Nhờ vậy, ổi cho quả liên tục, mẫu mã đẹp, chất lượng ngon và dễ tiêu thụ với giá bán cao hơn nhiều so với ổi đại trà nên mang lại hiệu quả kinh tế cao cho gia đình. Qua đây rất cảm ơn Trung tâm Khuyến nông và cán bộ chỉ đạo đã tận tình, sâu sát hỗ trợ để mô hình đạt kết quả tốt như ngày hôm nay.”
Bên cạnh đó, mô hình “Trồng thâm canh ổi Lê Đài Loan theo tiêu chuẩn VietGAP” tại xã Bích Hào giai đoạn 2023–2025 đã chứng minh tính phù hợp của giống ổi Lê với điều kiện địa phương, mang lại năng suất và hiệu quả kinh tế cao, đồng thời góp phần thúc đẩy sự phát triển vùng cây ăn quả an toàn của tỉnh Nghệ An. Mô hình cũng là cơ sở quan trọng để nhân rộng và phát triển thành vùng sản xuất hàng hóa quy mô lớn trong những năm tới./.
Tuy nhiên, việc phát triển giống ổi này tại Nghệ An nói chung và xã Bích Hào còn chưa được đầu tư đồng bộ, phương thức canh tác truyền thống chưa được chuẩn hóa theo quy trình VietGAP, dẫn đến việc sử dụng phân bón và thuốc BVTV chưa tối ưu, làm giảm sự ổn định về năng suất, chất lượng và mẫu mã của quả. Hoạt động tiêu thụ vẫn chưa thoát khỏi tình trạng manh mún, chưa thiết lập được chuỗi liên kết giá trị bền vững.
Trên địa bàn xã Bích Hào, sản xuất nông nghiệp được chứng nhận VietGAP hiện tại vẫn rất hạn chế, chủ yếu là các mô hình sản xuất dựa trên kinh nghiệm. Tuy nhiên, theo định hướng của chính quyền xã Bích Hào đang quyết liệt chuyển đổi cơ cấu nông nghiệp, tập trung xây dựng các vùng sản xuất hàng hóa an toàn, chất lượng cao và quy mô tập trung, hướng tới phát triển các sản phẩm OCOP của địa phương.
Trước bối cảnh đó, nhằm mở rộng diện tích ổi Lê Đài Loan, nâng cao giá trị thương phẩm, tạo ra sản phẩm an toàn và góp phần thực hiện mục tiêu Tỉnh (đạt 10.000 ha cây ăn quả VietGAP/GlobalGAP vào năm 2030), Trung tâm Khuyến nông Nghệ An đã triển khai mô hình “Trồng thâm canh ổi lê Đài Loan theo tiêu chuẩn VietGAP” quy mô 4,5 ha tại xã Bích Hào, giai đoạn 2023–2025. Mô hình được triển khai tại hai điểm xóm 4 (Thanh Lâm cũ) và xóm Xuân Hiền (Thanh Xuân cũ) nay đều thuộc xã Bích Hào, với quy mô 4,5 ha và 4 hộ dân tham gia. Các hộ được hỗ trợ 50% giống, phân bón, thuốc BVTV; 100% chi phí tư vấn và đánh giá chứng nhận VietGAP đồng thời được tập huấn kỹ thuật trồng, cắt tỉa, tạo tán, chăm sóc, phòng trừ sâu bệnh và bọc quả, thu hoạch quả theo quy trình VietGAP. Các đợt cấp phát vật tư được thực hiện đúng thời vụ, đúng chủng loại, đảm bảo chất lượng. Công tác tư vấn và đánh giá cấp chứng nhận VietGAP được thực hiện đầy đủ đúng quy trình do bên công ty chuyên môn liên kết với Trung tâm Khuyến nông trực tiếp đảm nhận. Bên cạnh đó mô hình tổ chức đầy đủ các hoạt động tập huấn, hội thảo, tham quan đầu bờ, nghiệm thu và tổng kết, tạo hiệu ứng lan tỏa trong cộng đồng dân cư.
Sau 3 năm, ổi Lê Đài Loan sinh trưởng rất tốt tại xã Bích Hào. Tỷ lệ sống đạt 98%, tán cây đều, chiều cao trung bình 1,6–1,7m. Sâu bệnh xuất hiện ở mức độ nhẹ và được kiểm soát hiệu quả nhờ áp dụng quy trình VietGAP. Mặc dù năm 2025 chịu ảnh hưởng của hai cơn bão số 5 và số 10 gây mưa lớn, rụng quả và gãy cành ở một số diện tích, nhưng nhìn chung mô hình vẫn duy trì được năng suất ổn định và chất lượng quả tốt. Mô hình bước đầu chứng minh rằng đây là cây trồng phù hợp điều kiện địa phương, cho năng suất cao, chất lượng ổn định và mở ra hướng phát triển kinh tế hiệu quả.
Trung tâm Khuyến nông là đơn vị chuyển giao TBKHKT nên rất chú trọng khâu chọn giống, giống ổi trong mô hình là giống ổi chiết bầu xơ dừa có đặc tính cho quả sớm, quả giữ được chất lượng tốt như cây mẹ nên chất lượng rất ngon. Ở năm thứ 3, cây đã cho thu hoạch ổn định 3 lứa/năm với năng suất bình quân đạt 27,5 kg/cây, tương đương 16,1 tấn/ha, cao hơn 6,38 tấn/ha so với sản xuất đại trà. Giá bán bình quân đạt 25.000 đồng/kg, cao hơn 20–25% nhờ chất lượng quả đẹp, ngon và đạt chứng nhận VietGAP. Tổng thu mô hình đạt 2,081 tỷ đồng/4,5 ha; tổng chi phí 1,451 tỷ đồng; lãi thuần đạt 630,179 triệu đồng tương đương 140,04 triệu đồng/ha, cao gấp 2,76 lần so với sản xuất đại trà.
Anh Nguyễn Thành Luân, một trong bốn hộ tham gia mô hình, cho biết: “Tham gia mô hình, chúng tôi thay đổi được thói quen canh tác cũ đó là áp dụng đúng quy trình sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP, sử dụng thuốc BVTV và phân bón an toàn, ghi chép lưu trữ hồ sơ đầy đủ, bọc quả và cắt tỉa đúng kỹ thuật. Nhờ vậy, ổi cho quả liên tục, mẫu mã đẹp, chất lượng ngon và dễ tiêu thụ với giá bán cao hơn nhiều so với ổi đại trà nên mang lại hiệu quả kinh tế cao cho gia đình. Qua đây rất cảm ơn Trung tâm Khuyến nông và cán bộ chỉ đạo đã tận tình, sâu sát hỗ trợ để mô hình đạt kết quả tốt như ngày hôm nay.”
Lãnh đạo xã Bích Hào cùng cán bộ KT Trung tâm Khuyến nông tỉnh Nghệ An và các hộ dân nghiệm thu mô hình năm 2025
Mô hình góp phần thay đổi nhận thức của người dân về sản xuất an toàn, giảm lạm dụng thuốc BVTV, bảo vệ môi trường đất – nước – không khí. Sản phẩm đạt chứng nhận VietGAP giúp nâng cao giá trị thương mại, tạo thu nhập ổn định và mở ra hướng phát triển kinh tế bền vững cho xã Bích Hào. Mô hình được chính quyền và người dân địa phương ủng hộ, mong muốn được nhân rộng để hình thành vùng sản xuất VietGAP quy mô lớn. Đây là cơ sở để địa phương định hướng xây dựng vùng sản xuất ổi tập trung, gắn với OCOP và chỉ dẫn địa lý.
Mô hình trồng ổi Lê Đài Loan tại hộ anh Phan Xuân Tùng – xóm 4 – xã Bích Hào, tỉnh Nghệ An.
Mô hình trồng ổi Lê Đài Loan tại hộ anh Trần Hưng Minh – xóm Xuân Hiền – xã Bích Hào, tỉnh Nghệ An.
Bên cạnh đó, mô hình “Trồng thâm canh ổi Lê Đài Loan theo tiêu chuẩn VietGAP” tại xã Bích Hào giai đoạn 2023–2025 đã chứng minh tính phù hợp của giống ổi Lê với điều kiện địa phương, mang lại năng suất và hiệu quả kinh tế cao, đồng thời góp phần thúc đẩy sự phát triển vùng cây ăn quả an toàn của tỉnh Nghệ An. Mô hình cũng là cơ sở quan trọng để nhân rộng và phát triển thành vùng sản xuất hàng hóa quy mô lớn trong những năm tới./.
Kim Ly – Trung tâm Khuyến nông NA - nguồn TSKN